چنگیز در آغاز سدهی هفتم هجری حکومت جوان و نیرومندی را در مغولستان بنیان و در سال 624ق به هنگام مرگ، امپراتوری پهناوری را به میراث نهاد . او با تدبیر در انتخاب جانشین، حفظ یکپارچگی امپراتوری و پیگیری برنامهی جهانگشایی را به جانشینان خود سپرد. با این وجود ، به سبب ماهیت و ساختار امپراتوری مغول، مسألهی جانشینی و تصادم منافع و قلمرو اولوسهای مغولی امپراتوری چنگیزی را پس از او گرفتار چالشهای درونی ساخت . انتقال فرمانروایی از شعبهی اوگتای به شاخهی تولوی در خاندن چنگیز، تحول مهم و پرابهامی در تاریخ مغول بود که به عنوان نقطهی عطفی در تاریخ امپراتوری مغول شناخته میشود. این پژوهش، با روش توصیفی و تحلیلی و بر پایهی مطالعات کتابخانهای به بررسی این تحول مهم میپردازد و نخست نقش و جایگاه تولوی را در امپراتوری چنگیزی، و بازتاب دعاوی و امتیازات سیاسی او را در تاریخنویسی دورهی ایلخانی بررسی میکند، سپس به تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا پایان فرمانروایی گیوک (644 ـ647ق) میپردازد . بخش پایانی مقاله، برآمدن منگوقاآن بر تخت فرمانروایی امپراتوری مغول را به عنوان برآیند فرایندی پیچیده بررسی میکند و جایگاه این تحول را به عنوان نقطهی عطفی در تاریخ مغول، تبیین میسازد.
الهیاری,فریدون . (1389). بررسی تحلیلی روند تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا برآمدن منگوقاآن بر تخت خانی. مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش نامه انجمن ایرانی تاریخ), 1(3), 1-23.
MLA
الهیاری,فریدون . "بررسی تحلیلی روند تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا برآمدن منگوقاآن بر تخت خانی", مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش نامه انجمن ایرانی تاریخ), 1, 3, 1389, 1-23.
HARVARD
الهیاری فریدون. (1389). 'بررسی تحلیلی روند تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا برآمدن منگوقاآن بر تخت خانی', مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش نامه انجمن ایرانی تاریخ), 1(3), pp. 1-23.
CHICAGO
فریدون الهیاری, "بررسی تحلیلی روند تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا برآمدن منگوقاآن بر تخت خانی," مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش نامه انجمن ایرانی تاریخ), 1 3 (1389): 1-23,
VANCOUVER
الهیاری فریدون. بررسی تحلیلی روند تکاپوهای سیاسی خاندان تولوی تا برآمدن منگوقاآن بر تخت خانی. مطالعات تاریخ فرهنگی (پژوهش نامه انجمن ایرانی تاریخ), 1389; 1(3): 1-23.
